ความเชื่อผิดของนักพนัน (Gambler’s Fallacy) คืออะไร?
ความเชื่อผิดของนักพนัน (Gambler’s Fallacy) คือความเชื่อที่ผิดพลาดว่าผลลัพธ์แบบสุ่มในอดีตมีผลต่อผลลัพธ์ในอนาคตในเกมการพนัน ความเชื่อนี้ทำให้ผู้เล่นคิดว่าช่วงโชคดีจะดำเนินต่อไป หรือว่าการแพ้ติดต่อกันหลายครั้งทำให้โอกาสชนะในครั้งต่อไปสูงขึ้น ซึ่งไม่เป็นความจริงทั้งสิ้น
ตัวอย่างคลาสสิก
หลังจากลูกรูเล็ตหยุดที่สีแดง 7 ครั้งติดต่อกัน ผู้เล่นหลายคนรู้สึกว่าสีดำ ‘ถึงเวลา’ ต้องออกมาแล้ว ในความเป็นจริง แต่ละการหมุนเป็นอิสระจากกัน — วงล้อไม่มีความจำ ความน่าจะเป็นที่สีดำจะออกในการหมุนครั้งต่อไปยังคงอยู่ที่ 48.6% (บนวงล้อแบบยุโรป) เหมือนกับการหมุนครั้งแรกทุกประการ จำนวนครั้งที่สีแดงออกติดต่อกันไม่ได้เปลี่ยนแปลงผลลัพธ์ในครั้งต่อไปเลย
เหตุใดความเชื่อนี้จึงยังคงมีอยู่
ความเชื่อผิดนี้อาศัยแนวโน้มตามธรรมชาติของมนุษย์ที่คาดหวังว่ารูปแบบจะแก้ไขตัวเอง ในระยะยาวมาก เราทราบว่าผลลัพธ์ควรเข้าใกล้ความถี่ที่คาดไว้ — แต่ระยะยาวนั้นเกิดขึ้นผ่านการทดลองมากขึ้น ไม่ใช่ผ่านการแก้ไขในไม่กี่มือหรือไม่กี่การหมุนถัดไป ในระยะสั้น อะไรก็เกิดขึ้นได้ ความเชื่อผิดนี้อยู่เบื้องหลังพฤติกรรมการไล่ตามการขาดทุน (chasing losses) ซึ่งเชื่อว่าการชนะกำลังจะมาชดเชยการขาดทุนที่ผ่านมา และเป็นหนึ่งในอคติทางความคิดที่ทำให้เสียเงินมากที่สุดในการพนัน